M&A: MỤC TIÊU TÁI CẤU TRÚC NGÂN HÀNG KHÔNG PHẢI LÀ SÁP NHẬP












Thống đốc Nguyễn Văn Bình. Ảnh: Hoàng Hà

'

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ngân hàng Nhà nước không coi sáp nhập, hợp nhất là điểm kết thúc hay mục tiêu của tái cấu trúc.

Website Ngân hàng Nhà nước chiều 9/5 vừa đăng bài phỏng vấn Thống đốc Nguyễn Văn Bình về vấn đề tái cấu trúc ngân hàng.

 

 

- Tái cấu trúc hệ thống ngân hàng là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước. Vậy, để thống nhất nhận thức chung, nên hiểu quá trình này như thế nào?

 

- Cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách của ngành ngân hàng để cùng với cơ cấu lại đầu tư, doanh nghiệp thực hiện thành công chủ trương tái cấu trúc nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng theo hướng nâng cao chất lượng, hiệu quả và khả năng cạnh tranh.

 

Hệ thống các ngân hàng đóng vai trò, vị trí quan trọng đối với phát triển kinh tế bền vững, đặc biệt trong việc thực hiện mục tiêu, định hướng chiến lược phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2011-2020 và Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2011-2015.

 

Chương trình cơ cấu lại hệ thống ngân hàng lần này được triển khai toàn diện trên các mặt tài chính, hoạt động, quản trị, sở hữu và pháp nhân (khi cần thiết). Xuất phát từ thực tiễn ViệtNamvà nghiên cứu, tiếp thu các bài học kinh nghiệm quốc tế.

 

Ngân hàng Nhà nước đã xây dựng trình Bộ Chính trị và Chính phủ thông qua Đề án cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng. Ngày 1/3, Thủ tướng ban hành Quyết định số 254/QĐ-TTg phê duyệt đề án. Ngày18/4, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Quyết định số 734/QĐ-NHNN phê duyệt Kế hoạch hành động của ngành ngân hàng triển khai Đề án cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng giai đoạn 2011-2015.

 

- Xin Thống đốc cho biết mục tiêu, lộ trình của quá trình cơ cấu lại các tổ chức tín dụng và diện mạo của hệ thống các nhà băng sau tái cấu trúc?

 

- Mục tiêu của quá trình tái cấu trúc là cơ cấu lại căn bản, triệt để và toàn diện hệ thống ngân hàng để đến năm 2020 phát triển được hệ thống các nhà băng đa năng theo hướng hiện đại, hoạt động an toàn, hiệu quả vững chắc.

 

Theo đó, tổ chức tín dụng sẽ có cấu trúc đa dạng về sở hữu, quy mô, loại hình có khả năng cạnh tranh lớn hơn và dựa trên nền tảng công nghệ, quản trị ngân hàng tiên tiến phù hợp với thông lệ, chuẩn mực quốc tế về hoạt động ngân hàng nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu về dịch vụ tài chính, ngân hàng của nền kinh tế.

 

Trong giai đoạn 2011-2015, tập trung lành mạnh hóa tình trạng tài chính và củng cố năng lực hoạt động của các tổ chức tín dụng; Cải thiện mức độ an toàn và hiệu quả hoạt động của các nhà băng; Nâng cao trật tự, kỷ cương và nguyên tắc thị trường trong hoạt động ngân hàng. Phấn đấu đến cuối năm 2015 hình thành được ít nhất 1-2 ngân hàng thương mại có quy mô và trình độ tương đương với các ngân hàng trong khu vực.

 

Quá trình củng cố, chấn chỉnh, cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng được tiến hành với chi phí thấp nhất, loại trừ nguy cơ đổ vỡ ngân hàng ngoài tầm kiểm soát, bảo đảm giữ vững sự an toàn, ổn định của hệ thống, đồng thời không gây tác động tiêu cực đến sự ổn định kinh tế vĩ mô, an ninh chính trị và trật tự xã hội.

 

- Thống đốc có thể chia sẻ những điểm riêng biệt của quá trình tái cấu trúc các ngân hàng ở nước ta. Quá trình này mang lại cơ hội gì cho nhà đầu tư trong nước và nước ngoài?

 

- Như trên đã nói, khi xây dựng đề án, chúng tôi đã nghiên cứu rất kỹ các bài học kinh nghiệm quốc tế về tái cấu trúc ngân hàng, đồng thời rút ra một số vấn đề có tính nguyên tắc về tái cấu trúc ngân hàng.

 

Quan điểm của chúng tôi khi xây dựng Đề án coi trọng các nguyên tắc, thông lệ tốt của quốc tế về tái cấu trúc ngân hàng nhưng hoàn cảnh thực tiễn Việt Nam mới là yếu tố quyết định lựa chọn con đường, cách thức cơ cấu lại các tổ chức tín dụng. Việc cơ cấu lại các nhà băng lần này bảo đảm phù hợp với nguyên tắc, thông lệ quốc tế khả dụng ở ViệtNamvà điều kiện cụ thể của hệ thống ngân hàng ViệtNam.

 

Chúng ta thực hiện tái cấu trúc ngân hàng trong bối cảnh điều kiện kinh tế vĩ mô kém ổn định (nguồn lực của Nhà nước hạn chế, dự trữ ngoại hối nhỏ; thâm hụt ngân sách lớn, kéo dài; nợ công cao và có chiều hướng tăng nhanh;…), các chính sách tiền tệ và chính sách kinh tế vĩ mô thắt chặt để kiềm chế lạm phát; hệ thống pháp luật và các phương tiện để cơ cấu lại ngân hàng còn nhiều hạn chế.

 

Do đó, tính riêng biệt của chương trình tái cơ cấu ngân hàng lần này thể hiện trên một số điểm sau đây: Thứ nhất, trong việc xử lý tổ chức tín dụng yếu kém, tôn trọng nguyên tắc tự nguyện, tự chịu trách nhiệm nhưng đồng thời sẵn sàng áp dụng các biện pháp can thiệp bắt buộc khi cần thiết để bảo vệ tài sản của Nhà nước và nhân dân, bảo đảm an toàn hệ thống ngân hàng.

 

Thứ hai, huy động sức mạnh và nguồn lực trong xã hội để cùng với Nhà nước thực hiện tái cơ cấu lại hệ thống các nhà băng. Thứ ba, không chỉ cơ cấu lại các nhà băng yếu kém mà ngay cả các ngân hàng lành mạnh cũng cơ cấu lại, đi đôi với nâng cao năng lực thể chế (hệ thống cơ chế, chính sách, thanh tra, giám sát ngân hàng) để nâng cao hiệu quả, sức mạnh của cả hệ thống ngân hàng.

 

Thứ tư là thực hiện cơ cấu lại toàn diện về tài chính, hoạt động, quản trị của các tổ chức tín dụng theo các hình thức, biện pháp và lộ trình thích hợp với điều kiện cụ thể. Thứ năm, tôn trọng nguyên tắc thị trường, bảo đảm quyền lợi của người gửi tiền và các quyền, nghĩa vụ kinh tế của các nhà đầu tư, các bên liên quan theo quy định của pháp luật ViệtNam.

 

Cuối cùng là do hoạt động ngân hàng hiện nay phức tạp, nhạy cảm, có quy mô rất lớn so với quy mô nền kinh tế và có liên quan đến lợi ích của nhiều nhóm đối tượng khác nhau trong xã hội. Vì vậy cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng có sự tham gia, phối hợp của nhiều cơ quan, tổ chức có liên quan và của cả hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo Đảng và chỉ đạo sát sao của Chính phủ.

 

Với mục tiêu và biện pháp nêu trong Đề án, tôi cho rằng việc tái cấu trúc ngân hàng sẽ đem lại cơ hội lớn cho các nhà đầu tư trong và ngoài nước xét trên khía cạnh: Hoạt động tổ chức tín dụng trở lên an toàn, hiệu quả hơn đồng nghĩa với việc lợi ích nhà đầu tư và người gửi tiền được bảo vệ tốt hơn.

 

Nhà nước tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia vào quá trình cơ cấu lại các nhà băng chẳng hạn góp vốn, mua cổ phần, xử lý nợ xấu, đầu tư tài chính,…trong các nhà băng.

 

Tái cơ cấu ngân hàng sẽ là cơ hội thuận lợi để đẩy nhanh quá trình tích tụ tài sản, tăng quy mô tài chính và hoạt động của các tổ chức tín dụng thông qua các hoạt động sáp nhập, hợp nhất. Cho đến nay, nhiều nhà đầu tư trong nước và ngoài nước đã bày tỏ nguyện vọng và cam kết đầu tư vào các ngân hàng ViệtNam, kể cả các nhà băng yếu kém.

 

- Một số ý kiến còn nghi ngờ về hiệu quả của việc hợp nhất, sáp nhập các ngân hàng, cho rằng đây là phép cộng các ngân hàng yếu kém? Quan điểm của Thống đốc?

 

- Tôi xin khẳng định chủ trương của Nhà nước và Ngân hàng Nhà nước không coi sáp nhập, hợp nhất là điểm kết thúc hay mục tiêu của cơ cấu lại tổ chức tín dụng. Việc sáp nhập, hợp nhất giữa các nhà băng lành mạnh với nhau; tổ chức tín dụng lành mạnh với yếu kém; giữa các ngân hàng yếu kém với nhau không phải là phép cộng số học.

 

Sáp nhập, hợp nhất chỉ biện pháp cơ cấu lại pháp nhân, vì vậy nó cũng chỉ là một trong nhiều biện pháp cơ cấu lại và trong nhiều trường hợp chỉ là bước đi đầu tiên trong chuỗi các hành động cơ cấu lại nhà băng cụ thể.

 

Như tôi đã nói ở trên, tái cấu trúc ngân hàng được tiến hành toàn diện trên các mặt về tài chính, hoạt động và quản trị đối với kể cả tổ chức tín dụng lành mạnh hay yếu kém với biện pháp, lộ trình phù hợp và đặc điểm cụ thể của mỗi nhà băng. Mọi tổ chức tín dụng đều phải xây dựng phương án cơ cấu lại để báo cáo Ngân hàng Nhà nước và chịu sự giám sát thực hiện.

 

Do đó, sau khi sáp nhập, hợp nhất, nhà băng phải thực hiện các biện pháp cụ thể cơ cấu lại tài chính, hoạt động và quản trị theo phương án đã đề ra để bảo đảm đáp ứng đầy đủ các chuẩn mực an toàn hoạt động theo quy định của pháp luật. Nguyên tắc xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém về cơ bản theo trình tự trước hết bảo đảm khả năng chi trả của nhà băng, áp dụng các biện pháp kiểm soát, giám sát thích hợp, thực hiện sáp nhập, hợp nhất tự nguyện hoặc bắt buộc (khi cần thiết) và cơ cấu lại tài chính, quản trị, hoạt động.

 

- Ngân hàng Nhà nước làm gì để nâng cao chất lượng quản trị ngân hàng sau khi đã được cơ cấu ?

 

- Rút kinh nghiệm từ chương trình cơ cấu lại ngân hàng thương mại trước đây và xuất phát từ thực tiễn hoạt động ngân hàng trong bối cảnh cạnh tranh, hội nhập quốc tế, Đề án cơ cấu lại các tổ chức tín dụng giai đoạn 2011-2015 hết sức coi trọng vấn đề cơ cấu lại và nâng cao năng lực quản trị của các nhà băng.

 

Điều này nhằm khắc phục những yếu kém về quản trị, điều hành hiện nay của các ngân hàng và đổi mới hệ thống quản trị theo hướng áp dụng các thông lệ, chuẩn mực quốc tế phù hợp với điều kiện ViệtNam.

 

Theo đó, một số giải pháp sau đây sẽ được triển khai: Thứ nhất, tăng tính minh bạch trong hoạt động ngân hàng thông qua việc áp dụng cơ chế mới về công bố thông tin; đẩy mạnh niêm yết cổ phiếu các ngân hàng thương mại cổ phần trên thị trường chứng khoán; tăng tính đại chúng

 

Thứ hai, các tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước là cổ đông hoặc có vốn góp tại các tổ chức tín dụng phải có kế hoạch hợp lý thoái vốn đầu tư và chấm dứt kinh doanh trong lĩnh vực ngân hàng.

 

Thứ ba, hạn chế sự chi phối, thao túng của cổ đông lớn đối với ngân hàng thương mại cổ phần; Kiên quyết xử lý đối với các cổ đông lớn, người có liên quan vi phạm quy định về giới hạn sở hữu cổ phần tại ngân hàng thương mại cổ phần và các tổ chức tín dụng sở hữu vốn chéo lẫn nhau. Cổ đông, nhà đầu tư, ngân hàng vi phạm quy định về góp vốn, mua, sở hữu vốn, cổ phần phải được xử lý theo quy định của pháp luật.

 

Thứ tư, nâng cao các điều kiện, tiêu chuẩn về năng lực quản trị, kinh nghiệm công tác và trình độ chuyên môn đối với các chức danh lãnh đạo, quản lý chủ chốt của các ngân hàng.

 

Thứ năm, triển khai các quy trình, chính sách kinh doanh nội bộ lành mạnh; Áp dụng có hiệu quả các phương thức quản trị, điều hành tiên tiến phù hợp với thông lệ, chuẩn mực quốc tế và quy định của pháp luật; Phát triển các hệ thống quản trị rủi ro phù hợp với các nguyên tắc, chuẩn mực của Ủy ban Basel, trong đó tập trung vào các hệ thống quản trị rủi ro thanh khoản, rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường (giá cả, lãi suất, tỷ giá) và rủi ro tác nghiệp; đến năm 2015 chuẩn mực Basel II sẽ được áp dụng trong hệ thống ngân hàng Việt Nam...

 

- Xin Thống đốc đánh giá những thành công bước đầu của quá trình tái cấu trúc hệ thống ngân hàng và sự kỳ vọng trong thời gian tới?

 

- Trước hết, đã cơ cấu lại các định chế tài chính, ngân hàng, nhất là đối với các định chế yếu kém, có nguy cơ đổ vỡ luôn đòi hỏi phải xử lý nhanh để giảm thiểu chi phí tái cơ cấu và hạn chế rủi ro hệ thống gia tăng. Vì vậy, từ trước khi Đề án “Cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng giai đoạn 2011-2015” được Thủ tướng ban hành, Ngân hàng Nhà nước đã chủ động đánh giá, phân tích và phân loại các tổ chức tín dụng theo mức độ lành mạnh.

 

Theo đó, Ngân hàng Nhà nước đã xác định được một số nhà băng yếu kém cần phải cơ cấu lại. Ngay từ cuối tháng 10/2011, Ngân hàng trung ương đã chuẩn bị và triển khai ngay các giải pháp cần thiết để cơ cấu lại những đơn vị yếu kém này. Đến nay, việc cơ cấu lại các tổ chức tín dụng đã đạt được một số kết quả quan trọng bước đầu như sau:

 

Ngân hàng Nhà nước phối hợp với các nhà băng lành mạnh tích cực hỗ trợ thanh khoản bảo đảm khả năng chi trả của ngân hàng yếu kém và hệ thống các tổ chức tín dụng.

 

Cơ bản đã kiểm soát được tình hình của các ngân hàng yếu kém thông qua các biện pháp nghiệp vụ theo quy định của pháp luật. Một số tổ chức tín dụng đã và đang tiến hành sáp nhập, hợp nhất theo nguyên tắc tự nguyện, đồng thời tích cực triển khai các giải pháp cơ cấu lại tài chính, hoạt động và quản trị sau sáp nhập, hợp nhất. Trong tương lai gần, thị trường sẽ tiếp tục chứng kiến các giao dịch sáp nhập, hợp nhất, mua lại các tổ chức tín dụng trên cơ sở tự nguyện với sự giám sát chặt chẽ của Ngân hàng Nhà nước.

 

Ngân hàng Nhà nước thực hiện điều hành linh hoạt chính sách tiền tệ theo hướng bảo đảm thanh khoản của hệ thống các nhà băng, ổn định tỷ giá, giảm dần lãi suất phù hợp điều kiện kinh tế vĩ mô, giảm bớt rủi ro thị trường cho nhà băng và nền kinh tế...

 

Ngân hàng trung ương cũng chủ động, tích cực phối hợp với các cơ quan, tổ chức có liên quan và các phương tiện thông tin đại chúng thực hiện tuyên truyền các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về tiền tệ, ngân hàng và cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng để ổn định tâm lý của nhân dân và tranh thủ sự đồng thuận, hỗ trợ của xã hội; Tích cực triển khai xây dựng các văn bản pháp lý để tạo cơ sở cho việc triển khai cơ cấu lại các tổ chức tín dụng và tạo điều kiện cho các tổ chức tín dụng hoạt động an toàn hơn.

 

Với sự chỉ đạo sát sao của Đảng và Nhà nước, sự phối hợp chặt chẽ của Ngân hàng Nhà nước với các Bộ, ngành, địa phương và sự tích cực, nghiêm túc của các tổ chức tín dụng, chúng tôi tin tưởng mạnh mẽ rằng chủ trương cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng sẽ đạt được mục tiêu đã đề ra, hệ thống các tổ chức tín dụng ngày càng hoạt động an toàn, hiệu quả và bền vững hơn nhằm góp phần thiết thực vào thực hiện tái cấu trúc nền kinh tế.

 

Lệ Chi


(Vnepress)


 

 
  • TAG :

Danh mục

Loading...

Bài nổi bật